Stempels voor de handpers (ook wel matrijzen of persstempels genoemd) zijn verwisselbare, metalen opzetstukken voor handspilpersen, bedoeld om metalen fournituren stevig op leer te bevestigen. Zij doen het eigenlijke werk bij het zetten van holnieten, drukknopen, zeilringen of geweerknopen: ze brengen de kracht van de hefboom direct en gecontroleerd over op het beslag.
Wat maakt stempels voor de handpers zo bijzonder?
Een stempelset bestaat meestal uit twee delen: een bovendeel (dat in de plunjer van de pers wordt geschroefd) en een onderdeel (dat los in de voet van de pers wordt geplaatst of vastgezet). Zie deze persstempels als bitjes voor een schroefmachine: de pers zelf zorgt alleen voor de neerwaartse kracht, maar is zonder het juiste werkprofiel nutteloos. De vorm van de uitsparing in de matrijs bepaalt of een drukknoop netjes sluit of juist wordt geplet.
Het principe is eenvoudig — mits je de maat van de stempel exact afstemt op de maat van je fournituren. De stempels zijn met hoge precisie gedraaid uit gehard staal. Het bovendeel heeft doorgaans schroefdraad (meestal M8 bij Europese persen of 1/4 inch 24 TPI bij modellen uit het Verre Oosten), terwijl het onderdeel een cilindrische stift heeft die precies in de opening van de persbasis past (vaak 12 mm of 19 mm).
Werken met een pers en de juiste stempels is een enorme stap vooruit ten opzichte van handmatige slagstempels met een hamer. De druk is volledig verticaal, geleidelijk en gelijkmatig. Het risico dat je scheef slaat en een kostbaar sierelement beschadigt, is nagenoeg nul. Bovendien werk je in je atelier voortaan volledig geruisloos.
Waarvoor gebruik je stempels voor de handpers?
Met verwisselbare stempels tover je één handpers om tot een multifunctioneel montagestation. Afhankelijk van de gekozen set gebruik je ze voor het:
- Zetten van dubbele en enkele holnieten: De geprofileerde holling voorkomt dat de koppen van de holnieten tijdens het persen platgedrukt worden.
- Monteren van drukknopen: Hiervoor gebruik je meerdelige sets (aparte matrijzen voor het dop-, veer- en kogelgedeelte).
- Plaatsen van nestelringen (zeilringen): De speciale conische punt op de bovenstempel zorgt voor een gelijkmatige omkrulling van de huls.
- Ponsen van gaten: Holle snijstempels fungeren als holpijp, ideaal om snel en herhaaldelijk dezelfde gaten voor fournituren te ponsen.
Hoe kies je de juiste stempels en waar let je op?
Allereerst is het belangrijk om de specificaties van je pers te kennen. Controleer welke schroefdraad de bovenste spindel heeft en meet de diameter van het montagegat in de voet. Kies je stempels met een andere opname, dan heb je verloopadapters nodig om ze te kunnen gebruiken.
Het tweede aandachtspunt is de maat van je fournituren. Stempels zijn ontworpen voor specifieke diameters. Gebruik je holnieten met een kopdiameter van 9 mm, dan heb je ook stempels van 9 mm nodig. Een matrijs van 10 mm op een niettekop van 9 mm heeft speling, waardoor de kop kan vervormen. Een stempel van 8 mm zal een grotere kop daarentegen bekrassen en pletten. Zorg dus dat je gereedschap altijd exact aansluit op de fournituren die je gebruikt.
Producten uit ons assortiment
Bij CraftPoint vind je een ruim aanbod aan fournituren die je eenvoudig monteert met behulp van persen en passende stempels:
- Klinknagels leer — klassieke holnieten die je monteert met behulp van de juiste gevormde stempels.
- Drukknopen — sluitingen waarbij een goed gekozen matrijs zorgt voor een perfecte werking en nette afwerking.
- Geweerknopen — een stijlvol alternatief voor drukknopen, verkrijgbaar als inslagmodel of met schroefbevestiging.
- Holpijpen — handgereedschap dat een uitstekend alternatief biedt als je nog geen ponsstempels voor je pers hebt.
Gerelateerde begrippen in de kennisbank
- Boekschroef
- Drukknoop
- Holpijp
- Leerbewerking gereedschap
